Groei verder in vergunningverlening, toezicht en handhaving

Wil je werken in vergunningverlening, toezicht en handhaving, dan kan je kiezen uit verschillende functies:

• Vergunningverlener Wabo/omgevingsvergunningen: begeleidt vergunningsaanvragen en verleent vergunningen. Dit kan gaan om vergunningen rondom bouw, sloop en gebruik van bouwwerken.
• Casemanager Wabo/omgevingsvergunningen: deze rol is vergelijkbaar met die van vergunningverlener. Het verschil? De casemanager is al betrokken voordat de aanvraag wordt ingediend. Hij of zij adviseert en begeleidt de initiatiefnemer. Ook is de casemanager betrokken bij burgerparticipatie.
• Toezichthouder bouw: houdt toezicht op de naleving van regels en wetten rondom bouw en veiligheid.
• Handhaver: handhaaft de naleving van regels en wetten rondom bouwen, milieu of openbare orde.
• Vergunningverlener horeca en evenementen: behandelt vergunningsaanvragen voor evenementen, terrasvergunningen en drank- en horecavergunningen.
• Vergunningverlener APV: beoordeelt vergunningsaanvragen voor activiteiten die onder de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) vallen en verleent vergunningen. De APV bestaat uit regels en voorschriften die de gemeente vaststelt. Het gaat hierbij om regels voor de openbare orde, veiligheid, gezondheid en milieu.
• Jurist: behandelt bezwaarprocedures, adviseert over juridische zaken en stelt juridische documenten op.

• Analyseren: informatie inwinnen, beoordelen en een oordeel vormen.
• Besluitvaardigheid: zorgvuldig, daadkrachtig en zelfstandig beslissingen nemen.
• Communiceren: helder en duidelijk communiceren met verschillende doelgroepen zoals inwoners, initiatiefnemers en vakspecialisten.
• Klantgerichtheid: luisteren naar initiatiefnemers en inwoners.
• Overtuigen: anderen overtuigen van je standpunt, plan of voorstel.
• Omgevingsbewustzijn: rekening houden met de politieke, maatschappelijke en juridische zaken die spelen in de omgeving.
• Problemen oplossen: achterhalen wat er speelt en dit op een praktische en creatieve manier oplossen.
• Integriteit: betrouwbaar zijn, je woord houden en eerlijk en oprecht handelen.
• Stressbestendigheid: werken in een dynamische omgeving onder tijdsdruk. Het overzicht bewaren over verschillende casussen.

Je salaris in het vakgebied vergunningverlening, toezicht en handhaving kan sterk uiteenlopen. Belangrijk voor je salaris zijn je functie, opleiding en werkervaring. Dit zijn de gemiddelde salarissen voor enkele veelvoorkomende functies:

Vergunningverlener / casemanager omgevingsvergunningen: € 3.800,- bruto per maand. De salarisrange is € 2.500,- tot € 5.000,-.

Toezichthouder bouw: € 3.500,- per maand. De salarisrange is € 2.500,- tot € 4.500,-.

Jurist: € 4.000,- bruto per maand. De salarisrange is € 2.500,- tot € 5.500,-.

Er zijn verschillende opleidingen die jou voorbereiden op een baan in vergunningverlening, toezicht en handhaving.

Goede keuzes zijn hbo- en wo-opleidingen zoals rechten, bestuurskunde, ruimtelijke ordening, integrale veiligheid of bouwkunde. Op mbo-niveau kan je denken aan juridisch medewerker en handhaver toezicht en veiligheid.

Denk eraan dat de opleidingseisen per functie kunnen verschillen. Wil je bijvoorbeeld vergunningverlener in de bouw worden? Dan kan je beter kiezen voor ruimtelijke ordening dan voor integrale veiligheid.

Vaak werk je in het vakgebied vergunningverlening, toezicht en handhaving bij landelijke of lokale overheden. Daarnaast werken overheden ook samen met private bedrijven. Je kan aan de slag bij:

• Gemeenten
• Provincies
• Waterschappen
• Omgevingsdiensten
• Inspectiediensten
• Veiligheidsregio’s
• Rijksoverheid
• Evenementenbureaus
• Beveiligingsbedrijven
• Private toezichthouders en handhavers
• Detacheringsbureaus

De gemeente is verantwoordelijk voor vergunningverlening, toezicht en handhaving binnen de gemeentegrenzen. Het gaat bijvoorbeeld om vergunningen voor bouwen, milieu en evenementen. De taken en verantwoordelijkheden van de gemeente zijn vastgelegd in de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). Per 1 januari 2024 is de Omgevingswet ingevoerd.

wat doet de gemeente?

Initiatiefnemers dienen bij de gemeente vergunningsaanvragen in. De gemeente beoordeelt of de aanvraag voldoet aan de wet- en regelgeving. Op basis daarvan worden vergunningen verleend of afgewezen. Ook kan de initiatiefnemer hulp krijgen om de aanvraag wel passend te maken.

De gemeente houdt toezicht op de naleving van wet- en regelgeving. Het gaat om regels op het gebied van ruimtelijke ordening, milieu en openbare orde en veiligheid.

Bij overtredingen kan de gemeente handhaven. Bijvoorbeeld door waarschuwingen te geven en boetes te verstrekken. Ook kan de gemeente de bouw stil leggen en horecagelegenheden sluiten.

Op welke afdeling werk je?

Elke gemeente kiest zelf hoe de vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) wordt georganiseerd. Sommige gemeenten hebben een afdeling VTH. Bij andere gemeenten valt dit vakgebied onder de afdeling ruimte, omgeving of ruimtelijke ordening.

De gemeente kan ook aparte afdelingen opzetten voor deelgebieden zoals:

• bouwen en wonen
• openbare orde en veiligheid
• juridische zaken
• handhaving en toezicht
• evenementen en vergunningen

• Aanvragen voor omgevingsvergunningen beoordelen, zoals bouw-, milieu- en evenementenvergunningen.
• Vergunningen verlenen of afwijzen.
• Adviseren over de mogelijkheden in de omgeving.
• Toezicht houden op de naleving van vergunningen en wet- en regelgeving.
• Handhaven bij overtredingen van wet- en regelgeving, zoals waarschuwingen geven, boetes opleggen en panden sluiten.
• Samenwerken met andere overheden en instanties zoals omgevingsdiensten, brandweer en politie.
• Samenwerken met burgers, initiatiefnemers en bedrijven.

Ook als zzp’er kan je werken in dit vakgebied. Bijvoorbeeld bij gemeenten en omgevingsdiensten die extra capaciteit of expertise nodig hebben.

Hou er rekening mee dat je bepaalde kennis en kunde nodig hebt. Het gaat in dit vakgebied tenslotte om specifieke wetten en regels. Sommige opdrachtgevers vragen dan ook om bepaalde opleidingen of certificaten.

Afwisseling én zekerheid

Als zelfstandige ben je zelf verantwoordelijk voor je opdrachten. Het kan lastig zijn om ertussen te komen. Je hebt concurrentie van andere zzp’ers en detacheringsbureaus. Het is belangrijk om een goede reputatie op te bouwen.

Heb je nog weinig ingangen? Ga dan bij een detacheringsbureau werken. Koen heeft een groot netwerk en vindt de juiste opdrachten voor jou. Je hebt dan wel de afwisseling van zzp’en, maar niet de onzekerheid.

Het vakgebied vergunningverlening richt zich op het beoordelen en verlenen van vergunningen in de omgeving. Denk aan vergunningen voor bouwen, slopen, evenementen, horeca en milieuzaken. Initiatiefnemers dienen de aanvraag in bij de gemeente.

Rol van de gemeente

De gemeente beoordeelt de vergunningsaanvraag op basis van de wet- en regelgeving. Voldoet de aanvraag aan de regels en zijn er risico’s voor de omgeving of openbare veiligheid?

Bij een positief oordeel verleent de gemeente de vergunning. Hierin staat onder welke voorwaarden de activiteiten uitgevoerd mogen worden. Voldoet de aanvraag niet aan de gestelde eisen? Dan krijgt de initiatiefnemer vaak advies om de aanvraag wel passend te maken.

Daarnaast is de gemeente verantwoordelijk voor het toezicht en de handhaving. De gemeente controleert of de vergunningen en de wet- en regelgeving worden nageleefd. Bij overtredingen komt de gemeente in actie.

Een omgevingsvergunning is een vergunning die nodig is om activiteiten in de fysieke leefomgeving uit te voeren. Denk aan een gebouw bouwen, bomen kappen, een evenement organiseren of de lucht verontreinigen.

Initiatiefnemers moeten omgevingsvergunningen aanvragen bij de gemeente of omgevingsdienst.

Een omgevingsvergunning is hetzelfde als een Wabo vergunning. Wabo staat voor Wet algemene bepalingen omgevingsrecht. Per 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden en wordt alleen nog de term omgevingsvergunningen gehanteerd.

Het vakgebied toezichthouding houdt zich bezig met de naleving van wet- en regelgeving. Toezichthouders voeren controles uit en constateren overtredingen. Dit kan op verschillende gebieden: bouwen, milieu, openbare orde en veiligheid. Zij controleren bijvoorbeeld of bouwplaatsen, horecagelegenheden en evenementen aan de eisen voldoen.

waarom toezichthouding?

Toezichthouders hebben een controlerende en adviserende rol. Zij signaleren problemen en communiceren hierover met de betrokkeren. Bijvoorbeeld door de regels en het belang daarvan uit te leggen. Ook zullen zij overtredingen rapporteren.

Soms kunnen toezichthouders de regels handhaven door boetes op te leggen of vergunningen in te trekken. Soms is dit de taak van handhavers. In de praktijk werken toezichthouders en handhavers nauw samen.

Het doel van toezichthouding is overtredingen voorkomen en naleving van de regels stimuleren. Zo blijft de omgeving veilig, gezond en leefbaar.

Het vakgebied handhaving houdt zich bezig met de naleving van wet- en regelgeving. Denk aan regels op het gebied van bouwen, milieu, openbare orde en veiligheid. Handhavers erop toe dat de regels worden nageleefd en treden op bij overtredingen.

Handhaving is de taak van de (lokale) overheid. Handhavers werken vaak bij gemeenten, omgevingsdiensten, milieudiensten of de politie.

Waarom handhaving?

Het doel van handhaving is zorgen voor een veilige, leefbare en gezonde omgeving voor iedereen. Bij een melding of controle beoordeelt de handhaver of er sprake is van een overtreding. Zo ja, dan worden de betrokkenen op de hoogte gesteld en kijkt de handhaver naar mogelijk oplossingen.

Vaak begint handhaving met een waarschuwing. De overtreder krijgt dan de kans om de problemen op te lossen. Ook kan de handhaver meteen boetes of sancties opleggen.

In uiterste gevallen kan de handhaver de activiteiten beëindigen. Bijvoorbeeld door een pand te sluiten, de bouw stil te leggen of een evenement stop te zetten.

Toezichthouding en handhaving lijken op elkaar en werken ook nauw samen. Toch is er een belangrijk verschil. Toezichthouding monitort of de regels en voorschriften worden nageleefd. Het doel is om overtredingen te voorkomen door te controleren en adviseren.

Handhaving treedt juist op als er al overtredingen hebben plaatsgevonden. De nadruk van handhaving ligt op corrigeren en bestraffen.

Er zijn toezichthouders en handhavers voor verschillende specialisaties:

Bouwen en slopen, bijvoorbeeld:

• Veiligheidsinspecties op bouwplaatsen
• Toezien op het juiste gebruik van bouwmaterialen en gereedschappen
• Inspecties van de constructie
• Controles van vergunningen

Milieu, bijvoorbeeld:

• Toezien op afvalverwerking en -transport
• Bodemverontreiniging controleren
• Luchtkwaliteit meten
• Uitstoot van bedrijven controleren
• Regels rondom geluidsoverlast handhaven

Horeca en evenementen, bijvoorbeeld:

• Alcoholvergunningen en terrassen controleren
• Regels rondom geluidsoverlast bij evenementen handhaven
• Toezien op de naleving van hygiënevoorschriften in de horeca
• Optreden tegen overlast vanuit horecagelegenheden

Openbare ruimte, bijvoorbeeld:

• Parkeerregels handhaven
• Afvaldumping en -verwerking controleren
• Optreden tegen straatoverlast
• Toezien op de naleving van regels rondom gebruik van de openbare ruimte zoals het plaatsen van reclameborden